Ook deze ochtend ruim voor de wekker wakker. Slaap door die meerdaagse tochten altijd slecht. Na alle vaste ochtendrituelen om 07.35 uur op fietsje gestapt richting de Marne. Voor mij slechts een kilometertje fietsen. Toen ik het "witte bruggetje van de lts" afhobbelde kwam Gerda uit Franeker juist door de bocht scheuren. Zij had er al weer een tochtje van 20 km opzitten. Een echte sportvrouw!

Na het traditionele bakkie koffie van Wiebe Bleeker, het startsein van Bennie Stevens en de stempel van Roel, op weg voor de Zuidwest-slag om Bolsward.

Zoals altijd rustig gestart. Ben absoluut niet een ochtendmens, maar wel een dieseltje. Zeker vandaag. Een mooi parcours had de organisatie weer uitgezet. We keerden Bolsward de rug toe en liepen via Eemswoude naar Wolsum. We liepen over smalle kerkpaadjes en over boerenerfen richting het kerkje van Westhem. Onderweg nog wat opgelopen met buurvrouw Baukje. Ze liep er weer goed bij, ditmaal zonder Anna die nu WEL had afgezegd voor deze laatste dag. Zo doorgaan Anna!

Hier wat info: De kerk is gewijd aan de heilige Bartolomeus. De uit kloostermoppen opgebouwde toren van deze kerk stamt uit de veertiende eeuw en vormt het oudste gedeelte van het gebouw. In de klokkenstoel van de toren hangen twee klokken. De oudste dateert uit 1353. Het randschrift van deze klok luidt: Bartolomeus dibaphus St. rex et immaculata mater Jesu. Ave Maria. (Bartolomeus, de met purper beklede, de heilige koning en de onbevlekte moeder van Jezus. Wees gegroet Maria.) Tevens vermeldt de klok de naam van pastoor Luidulfrus. De jongste klok dateert uit 1639. De huidige eenvoudige zaalkerk is gebouwd in 1708 ter vervanging van de middeleeuwse kerk.

In het kerkje kregen we koffie en broodjes van stalmeester Jo Hamburg. In het kerkje een expositie van meerdere kunstschilders. Leuk en toepasselijk, die landschapschilderijen. Voor echte geinteresseerden: kijk ook eens naar http://www.gjveenstra.com/.  Ook in het kerkje Jouke en Wobbie (zie verhaal gisteren). Zoals altijd goed gemutst. Wobbie en ik dragen een verhaal met zich mee. Iedere keer als we elkaar tegenkomen tijdens een wandeltocht denken we er aan.

Dat zit zo:

Op mijn eerste Meerslag van Bolsward (jaargang onbekend,denk ongeveer 2003/2004) voelde ik mij een eenzame veertiger tussen al die grijze kopjes. De gesprekken over aow, een goed pensioen, spataderen, veel vrije tijd, geraniums, oprotpremie en "even weg van de vrouw" begonnen wat te vervelen en voor me liep een goed uitziende veertiger (mijn inschatting) met blonde en lange paardestaart. Snel kwam ik dichterbij om een gesprek aan te knopen. Naast haar gekomen draaide ze haar gezicht naar me. Wat restte was (van mijn kant natuurlijk) gestamel: ,,O, ik uh, dacht dat ik eindelijk iemand van mijn leeftijd zou tegenkomen". ,,Haha, ja, dat valt dus even tegen" reageerde de ontzettend aardige vrouw. ,,Maar bedankt voor het compliment!" En we bloosden. 

Die fout maak je niet vaker natuurlijk, al moet gezegd worden dat wandelaars – zeker aan de achterkant (ahum) – er jonger uitzien. De beentjes zijn alle goed gesoigneerd: strak, haarloos en soms glimmend. Denk bijvoorbeeld eens aan Jan Stienstra, al is hij van het geslacht dat niet mijn voorkeur geniet. Even later nog opgelopen met ook iemand met strakke kuiten: Eize de Haan. Deze ijzervreter liep er uiteraard weer monter bij zonder zijn Elfstedenmaten Meinie en Bootsma.

Dwars door de koeien

Via Greonterp en langs de Oudegaster Brekken liepen we naar Hieslum naar camping Heeres. Hier zag ik Gerda uit Franeker in een flits. Mistte haar al, ze had wat een camouflage-kleur aan in tegenstelling tot gisteren. Snel naar de soep van Mulder. Ditmaal was het tomatensoep. Naast deze soep nog een broodje genomen + een koffie. Gezien mijn latere kilometertijd (GPS) van 14.13 minuten heb ik de boel in vijf minuten weggewerkt. Vervolgens weinig wachttijd voor het bootje en na de oversteek besloot ik mijn looptactiek van deze dag drastisch aan te passen. 'k Begon met een kilometer hardlopen. Dit doe ik nooit om snel binnen te zijn, maar omdat ik me er beter bij voel en omdat het lopen me wat te saai wordt. De kilometertijden veranderen dan zomaar naar zes, zeven minuten en je loopt zo heel wat mensen voorbij. Uiteraard kijken deze mensen je vreemd na en ook hebben sommigen er maar een hekel aan. 

Na een zacht ijsje (goed om de gemiddelde snelheid wat hoog te houden) terug naar Tjerkwerd. Na een snelle ijsthee (van de Aldi en is de lekkerste) weer wat gejogged tot ik bij een man uit Goor uitkwam. Deze man was blij met de 2-1 overwinning van zijn Twente de avond er voor. 

Eise de Haan, altijd aanwezig. Elfstedentochten op de fiets: 42. Elfmerentocht 40. Elfstedentochten wandelen 18. Daarnaast nog geschaatst 3 en gestept.

Om 14.35 uur meldde ik me na 39.650 meter weer bij de Marne. Denk dat ik de laatste 15 kilometer zo'n 5 kilometer heb gedraafd. Een drukte van belang daar al door de 25 kilometer-lopers. Ook Jeljer Swart (ex buurman uit Makkum en zoon van de ooit welbespraakte kapper) was aanwezig. Hij liep niet mee maar kwam even sfeerproeven. Nog even pilsje gedronken met o.a. Epeus Jorritsma. Vroeger een goede hardloper en snelle wandelaar. Nu doet hij het iets rustiger aan met lopen en iets steviger met drinken. 

Om half vier vertrokken richting huis. Had me voorgenomen om iets kwieker thuis te komen dan gisteren toen vrouw en kinderen mij in koor bestraffend toespraken: ,,Bist dronken zeker?" 

Al met al mooie dagen. Goede temperatuur. Volgende loop wordt n.a.w. de Kennedymars in Wouterswoude. 

Oant sjen!

Vandaag overgestapt naar het legioen der 40-kilometer-lopers. Wederom een – qua zonneschijn – sombere dag. Temperatuur ongeveer 17 graden, zwaar bewolkt en volgens de weervoorspellingen zou het droog blijven. Gezien dezelfde voorspelling voor gisteren was ik er niet op vertrouwd en nam ik voor de zekerheid maar een regenjasje mee. 

Na anderhalf bakje koffie vertrokken we eigenlijk zeven minuten te vroeg vanuit "het Marne Theater". Na de gebruikelijke tips en trucs van Benny Stevens sloegen we direct linksaf. Hierna vervolgende we onze weg door het prachtige Bolsward langs het water richting de wijk Altenburg. Hierna via het betonpad richting Hartwerd. In Hartwerd vervolgens linksaf richting de Klieuw. Hier met een man uit Hoogeveen opgelopen. Hij was een Fries om utens en werkte in Meppel bij een energiebedrijf. Na een plaspauze bij Tjalhuizum de man kwijtgeraakt. Voor de afslag naar IJsbrechtum stond hij zijn vrouw op te wachten die keurig haar kleine behoefte deed achter een veekar. Uiteraard niet gekeken (maar zag het wel). 

Snel door naar de Epemastate alwaar de koffie op ons wachtte. De organisatie stond ook klaar met de broodjes en na wat aandringen mocht ik een tweede broodje. Heb immers ook bijna het gewicht van een tweede. Hier zaten een heleboel mensen bij elkaar. Tijd voor mij om mijn truuc voor de dag uit te proberen. Had 's ochtends pleisters op de hakken (voor de zogenaamde "skiethakken") geplakt. Een daarvan er afgehaald, doormidden gescheurd en over een blaar geplakt tussen de tenen. Geen problemen meer gehad. Uiteraard zit die blaar er nog wel, maar zoals altijd nemen we de laatste dag van een meerdagenloop niet meer serieus en mag er alle pijn en leed worden geleden. 

Verder opgelopen met Gerda uit Franeker. Het toeval wil dat ik vorig jaar op dezelfde dag ook met haar opliep. Morgen is ze jarig, want dat was ze vorig jaar ook… Rare zin, maar hij klopt toch nog. Met Gerda eigenlijk de rest van de tocht opgelopen. In de landerijen richting Wommels misten we, tot vermaak van de heer Witteveen en Yntema, de afslag. Je komt hier uiteraard niet elke dag en mijn coordinatievermogen is altijd al dramatisch geweest. Zelfs zo erg dat ik vroeger (echt waar) linksaf afsloeg als ik dacht dat ik rechtsaf moest.

Afijn, zal andere kwaliteiten hebben zullen we maar zeggen en die komen het meest tot uiting na afloop in de kantine. Maar… zover was het nog niet. Helaas konden we in Wommels niet naar de toilet. Zowel mijn medeloopster als ikzelf moesten wat kwijt. De oplossing werd gevonden in de naastgelegen Jumbo Kooistra, alwaar wij gebruik mochten maken van de personeelstoilet. Uiteraard begroette ik ook nog even Bertus, bedrijfsleider van Jumbo in Wommels die ik nog ken van het project voetbalplaatjes. Hij herkende mij nog en herinnerde zich waarschijnlijk ook even zijn enorme omzet van dat jaar.

In Burgwerd kwam de verlossing. Tinus en Anja stelden hun tuin, kaas, worst en bier ter beschikking van de dorstigen en lamlendigen van deze tocht. Gerda liep door en ik koos voor het verstandigste besluit van deze dag: even zitten en een Hertog Jan.

Om half vier arriveerden Jouke, Wobkje en ondergetekende in de kantine van de Marne. Zoals eerder gezegd: hier kwamen mijn sterke punten snel tot uiting in de vorm van enige alcoholische consumpties en warrige teksten. Na drie stuks zag de wereld er toch wat anders uit en ook mijn vrouw en kinderen zou dat even later opvallen.

Nou, morgen nog een stukkie van deze mooie tocht. Natuurlijk is de organisatie weer perfect, maar dat is nooit anders geweest!

Oant moarn!

Zorgverzekeraar De Friesland hield eens schrijfwedstrijd voor deelnemers aan de wandelelfstedentocht. Zelf ook een stuk geschreven en ingeleverd "Tiemen heeft geen keus" en "Sterk zijn…" (zie elders op deze weblog). Winnaars van deze wedstrijd werden uitgenodigd voor een zeiltochtje met de Mosselaak. 

De opstapplaats was bij de Galemadammen in Koudum. Samen met maat Tom en prijswinaars Rina, Henk en Martien een leuk middagje gehad met hapjes en drankjes etcetera. Voor herhaling vatbaar!

Hieronder de verhalen die Martien en Rina hebben ingeleverd.

Martien Opgenoort wil graag de ElfstedenWandeltocht gaan wandelen. Daardoor kan hij  dan niet op bezoek bij zijn kleindochter Eefje(5 jaar) om te spelen of op te passen. Mijn dochter Monique weet dat en zegt : pap je moet haar zelf maar vertellen dat je volgende week niet komt en wat je gaat doen,anders vraagt zij telkens naar jou.

Opa bel Eefje op:Eefje ,Opa komt volgende week niet bij je spelen of oppassen.
                 Eefje: Wat gaat Opa dan doen…?
                 Opa gaat met Wandelvakantie , Eefje
                 Waar….gaat Opa dat doen?
                 Opa gaat naar Friesland….Eefje..
                 Naar Vriesland…..?
                 Krijg Opa dan ook Sneeuw…….?
                 Nee….Eefje Opa krijg dan geen Sneeuw! Het is nu toch zomer!
                 Friesland ligt niet in het buitenland , Eefje
                 Een andere keer zal Opa wel aanwijzen op de kaart waar Friesland ligt.

Opa vindt dit heel logisch na gedacht en adrem van haar en is trots op zijn
kleindochter Eefje.

Verhaal van Rina.

Het begon als een grap, ik kreeg een email met als bijlage de flayer van de 11stedenwandeltocht en  als onderwerp: Blokkie om? Ik mailde haar terug, antwoord: goed, doen we de Nijmeegse er ook achteraan!

Eind januari zijn we serieus hard gaan trainen, de offers waren groot. In het begin kwam het nog neer op xe9xe9n dag in het weekend, de laatste twee maanden hebben niets anders gedaan dan lopen in het weekend. De schrik was dan ook groot toen Eliza tijdens een volleybaltraining een zweepslag in haar kuit op liep, drie weken voor aanvang van de 11stedentocht.

De klap kwam hard aan toen de fysiotherapeut aangaf dat er minimaal 6 weken herstel aan vooraf gingen. Maar Eliza liet zich niet uit het veld slaan, ze wiebelde dag in, dag uit met haar voet om de spieren zo snel mogelijk te laten herstellen. Al snel liep ze met stok en al snel liep ze ook al zonder stok. De week voor de 11stedenwandeltocht heeft Eliza weer meegetraind, ze liep twee avonden van de avondvierdaagse. Maar die 2 x 15 kilometer viel haar toch zwaar en bij mij kwamen de twijfels of ze dit wel ging redden.

Dinsdag 31 mei zijn we samen van start gegaan, de eerste helft ging aardig goed. Eliza liep wellicht wat langzamer dan we gewend waren, maar we konden door. De tweede helft ging steeds langzamer, op het laatst kon ze maar enkele stapjes doen en ze stond weer stil. Ze had zo vreselijk veel pijn. Op de massagetafel van het massageteam kreeg Eliza een duidelijke waarschuwing van de fysiotherapeut, Eliza kon meer stuk maken dan haar lief was.

Dapper als ze is stond ze toch woensdag weer aan de start. Ik heb het moeilijke besluit genomen dat ik niet met haar mee ging lopen. Onderweg heb ik haar een sms gestuurd en groot was de vreugde toen ik haar bericht ontving dat ze om 14:45 uur had gestempeld in Stavoren. De vreugde sloeg snel om in twijfel, ze moest nog 20 kilometer en daar had ze ruim 4 uur voor, dus een gemiddelde van 5 kilometer per uur, maar dat had ze het eerste stuk niet eens gehaald! Via het Rode Kruis team kreeg ik te horen dat ze nog had gestempeld in Hindeloopen. Ik belde haar om 18:15 uur en ze kon Workum zien! Uiteindelijk kwam ze twee minuten voor het sluiten van de stempelpost binnen.

Donderdag ging ze weer van start, ze zou wel zien hoever ze kon komen. Ze heeft gestempeld in Bolsward, dan heb je de helft van de tocht gehad. Maar in Harlingen sloeg het noodlot toe. Ze had inmiddels haar knie zo zwaar belast dat die niet meer kon. Ze is gedragen door twee medewandelaars en heeft haar laatste stempel opgehaald. Het verdriet was groot toen ik haar zag terwijl ik uit de kleedkamer van de sporthal stapte: haar tocht zat erop. Maar wat heeft die lieve meid een karakter getoond! Ik ben trots op haar!

Vanmorgen gestart voor de eerste dag van de Meerslag om Bolsward. Eigenlijk had ik niet zoveel zin en daarom besloot ik maar op de 25 kilometer mee te lopen. Voor het eerst in de geschiedenis van de Meerslag startte deze op vrijdag. Hierdoor wordt door de organisatie gegokt op meer deelnemers. De werkenden hoeven zo immers alleen vrijdag maar vrij te nemen. In voorgaande edities was de start op woensdag.

Negen uur starten vind ik wel lekker. Ben niet zo'n ochtendmens. Opvallend druk om 8.35 uur in de Marne school. Zelf was ik inschrijvingsnummer 283 en ga er gemakshalve vanuit dat er minimaal 300 deelnemers zich vandaag hebben ingschreven. 

Na het Frysk Folkslied te hebben gezongen (of gemurmeld in mijn geval) vertrokken we voor de Slag om 'e Noard. Een route die ons zou leiden naar Witmarsum, Pingjum, Wons, Schraard en Longerhouw om vervolgens weer in ons stadje Bolsward uit te komen. Vooraf werd ingezet op 25 km; Benny schatte deze wandeldag op 26,5 km en mijn GPS kwam uit op exact 28 kilometer. 

Tjalda op weg door het Witmarsumer bos.

De route richting Witmarsum ging via de gevaarlijke Easthimmerwei naar Sieswerd. Door de landerijen kwamen we achter Witmarsum uit. Hier gingen we terug langs Witmarsum en gingen we door het bos naar de molen alwaar ons een broodje kaas wachtte. Samen met Tjalda de Witte opgelopen en de Bolswarder voetbalclubs, de buurtvereniging, de nieuwe gemeente ZWF en het Marne College onder de loep genomen. Na het broodje kaas en een kleine sanitaire stop, vervolgde ik mijn weg naar de Otterbar. Een behoorlijke drukte daar en helaas was de koffie weer op; was er weer even, en was weer op. Dan maar chocomelk. Slokt zo makkelijk weg en bespaart tijd zullen we maar zeggen.

De weg naar Pingjum is een lange en door mij amper verkende. Het tempo ging omhoog en zo kwam ik na een heel kort gesprekje met ridder Gerritsma, uit bij buurvouw Baukje (van de 40 km) die iets miste. Ze wist gelijk wat ik bedoelde: Anna, haar wandelmaatje was er niet. Misschien komt ze morgen, het is net hoe het uit komt, zo zei Baukje. Even leuk in gesprek toen onze wegen zich scheidden. 

Allemaal (Fryske) paarden onderweg naar Pingjum.

In het dorpshuis in Wons eindelijk m'n koffie. Vier keer slikken en op was het weer. Snel weer door en uiteraard vraag je je wel af waarom snel? Wat maakt het allemaal uit? Niks natuurlijk, maar soms zit je in zo'n flow. De sport werd nou mensen inhalen en door de landerijen van Longerhouw pikte ik nog wat "lijken" op. Onder de A7 haalde ik een scheef lopend mannetje in die aan me vroeg of ik de 40 of 25 liep. Nadat ik 25 had gezegd, leek hij opgelucht. 'k Begreep dat hij bij de voorsten liep. Jetze Buma liep al weer terug naar Schettens. Hij liep alleen vandaag, zo zei hij. Na vlak voor de afslag naar het Marne nog twee te hebben ingehaald, arriveerde ik 13.52 uur bij de wedstrijdtafel. Duidelijk was dat er nog niet veel mensen binnen waren. Een man groette me bij binnenkomst. Dit was de enigste die me in de laatste 15 km had ingehaald. Hij liep zo'n 8 km/u voor de liefhebbers.

Helaas niet top-weer. Een behoorlijke regenbui bij Longerhouw gehad. Na twee koffie en een pilsje besloot ik toch maar weer huiswaarts te keren. 

Morgen en zondag gaan we veertig kilometer lopen.

Oant moarn.

Voetbalvereniging R.E.S. (Rjucht en Sljucht, naar een tekst van Gysbert Japicx) uit Bolsward vierde afgelopen weekend op grootse wijze haar vijfenzeventig bestaan. Het feest begon al op vrijdagmiddag met de aftrap voor het '24 uur toernooi'. Deze 7 tegen 7 wedstrijden werden gespeeld op het hoofdveld. Aan deze wedstrijdjes deden alle R.E.S. teams mee, zowel pupillen als senioren. De tegenstanders waren afkomstig van meerdere verenigingen. Uiteraard was buur JVB (Jeugd Voetbal Bolsward) goed vertegenwoordigd, evenals senioren van C.A.B. en Bolswardia.

Naast het 24-uurs toernooi, bood de R.E.S. jubileumcommissie haar leden tal van activiteiten aan. Een feestavond met muziek van Lemon, een feestavond met 'R.E.S op podium', een groots opgezette jeugdvoetbalclinic, een matinee en uiteraard een rexfcnie. Voorzitter Oeke Brouwer glunderde: ,,Het is toch mooi dat jong en oud hier zo in grote getale aanwezig zijn". Ook bestuurslid Ronald Zut roemde de opkomst van de leden. 'Ik denk dat ieder R.E.S.-lid hier dit weekend wel aan een activiteit heeft mee gedaan."

R.E.S. beleefde de laatste jaren misschien niet de prettigste. Sinds de fusie van de jeugd van C.A.B. en Bolswardia – dat resulteerde in Jeugd Voetbal Bolsward (JVB)- ligt er behoorlijk wat druk op voetbalvereniging R.E.S. De vereniging besloot zes jaar geleden niet in de Jeugdvoetbal Bolsward-trein te stappen, wat wisselende reacties en gedachtes met zich meebracht. Ook anno 2011, bij de viering van dit jubileum, blijft het een hekel onderwerp. Een stap naar integratie vond vorig jaar plaats. De B- en A-junioren van R.E.S. speelden het afgelopen seizoen na de winterstop al onder de naam JVB. Dit was voor beide verenigingen een 'win-win' situatie. De A-junioren van JVB konden door verschillende oorzaken amper meer een team op de been brengen en R.E.S. had soortgelijke problemen met de B- en A-junioren. Voor komend seizoen zal de situatie niet veranderen. Voor het seizoen 2012-2013 zullen naar alle waarschijnlijkheid ook de C-junioren onder de noemer Jeugd Voetbal Bolsward vallen. En hoe als club dan verder met alleen pupillen en senioren?

De overmijdelijke jeugdvoetbal-fusie zal er vast komen en ook R.E.S. voorzitter Brouwer is daar niet blind voor. Ook hij verwacht in de toekomst xe9xe9n vereniging met een zaterdag en een zondag afdeling. Oeke Brouwer bekijkt de zaken nuchter en spreekt cryptisch van 'een rijke R.E.S. historie, maar een rijke toekomst is beter'. Brouwer: ,,Het gaat om het voetbal. De situatie is anders dan 25-jaar geleden. Toen had R.E.S. maar liefst negen senioren teams, nu nog maar drie. Het zal ooit wel tot xe9xe9n vereniging komen." De jubilerende club kent maar liefst 220 jeugdleden (inclusief de A- en B-junioren), negentig minder dan Jeugd Voetbal Bolsward.  

Het eerste elftal kende zijn beste periode in de midden jaren tachtig, toen het wist te promoveren naar de tweede klasse. Een sterk team met onder anderen Peter Terbraak, door velen als de beste R.E.S. speler ooit beschouwd. Momenteel speelt het standaardteam al weer jaren in de vijfde klasse. Afgelopen seizoen wist men via de nacompetitie niet te promoveren. 

Zondagmiddag vond ook de uitreiking plaats van het R.E.S. jubileum magazine Blauw Gras. Met de grootste matinee en rexfcnie werden de festiviteiten afgesloten. Voetbalvereniging R.E.S. kan terugzien op een uiterst geslaagd weekend. De toekomst kan even wachten.

Een heleboel fte* moet ons bedrijf lozen. In deze tijd lijkt het er soms op dat je je moet schamen dat je lang bij "de zaak" werkt. 'k Ken iemand die bijna veertig dienstjaren heeft, en zich schaamt om hier een feestje voor te geven. Zou een manager hem uberhaupt nog de hand schudden en feliciteren met zijn jubileum?

De tijd lijkt ver achter ons dat er jubileumadvertenties in de krant stonden en dat het bedrijf trots was op iemand die 25 jaren in dienst was. Anno 2011 zijn we allemaal fte-ers geworden. Wegwerp-middelen, overgeleverd aan managers die moeten scoren en ook schrappen. Dus trappen we naar beneden en pakken we de grote groepen. Het is immers makkelijker om er tien van de vijftig mensen uit te gooien dan een op de vijf. Zo wordt de normale piramide-vorm (smal in de top, breed fundament) vervormt tot een ruit. Managers schrappen is erg lastig omdat ze allemaal een specifieke en zeer kleine, taak hebben. Verantwoording kunnen ze daarbij veelal afschuiven op de uitvoerders.

Het is het verhaal van de brugwachter: een gemeente krijgt een nieuwe brug. Om die brug te besturen komt er een brugwachter. Na een paar jaar goed functioneren wordt er toch besloten om iemand aan te stellen die deze brugwachter moet aansturen. Deze noemen ze eerst "teamcoordinator" (zonder team…). Na een paar jaar hebben ze wat managers over die veel verdienen en weinig doen. Daarom stalt de gemeente een manager boven de teamcoordinator (die zijn plek op dezelfde manier verkregen heeft). Deze teammanager was controller en hij berekent dat de boel niet uit kan. Hij wil meer verdienen en moet iemand ontslaan. Dus… ontslaat hij de brugwachter. Vervolgens komen er klachten dat de brug niet meer opengaat. Bootjesmensen schreeuwen en vloeken en varen tegen de brug aan. De teamcoordinator zegt: "het is niet mijn probleem" en verwijst door naar de manager die zegt "logisch gevolg, we komen qua kosten niet meer uit en ik moest dat doen van de servicemanager". Die servicemanager heeft net vakantie en ligt op een geel strand in Curacao, ziet de oproepen, slurpt aan zijn Bacardi-Cola en denkt: "mijn probleem niet, ik heb vakantie".

En de ontslagen brugwachter ziet de boze toeristen, hoort hen schelden en denkt: "Dit kan niet. Die brug moet open. Dit kost de stad inkomsten. Dan doe ik het wel als vrijwilliger".

Als de servicemanager bruin verbrand op zijn werk komt en uitgebreid zijn vakantiefoto's heeft laten zien aan zijn managers en hoort over de ellende die er is geweest met de brug en hoort dat de brugwachter is ontslagen, die nu als vrijwilliger de brug bedient, lacht hij, gooit zijn voeten op zijn bureau, steekt een sigaar op en zegt: ,,Zie je wel: probleem opgelost!"

*fte staat voor fulltime-equivalent oftewel een mens met veelal een gezin, baan, hypoteek etc. en vaak ook erg betrokken bij zijn werkgever.

Wandelen gaat vaak van "kwaad tot erger". Van vijftig kilometer naar de Kennedymars (Wouterswoude). Een keer een honderd kilometer lopen lijkt me zelf niet onmogelijk.

Maar 150? Van Amsterdam naar Leeuwarden? Het lijkt gekkenwerk en als er gekken meelopen waren dat er 63 die een poging waagden. Helaas waren er zes uitvallers, waaronder Appie en Jannie Bos (www.bestgenog). Appie viel uit met scheenbeenontsteking, de gevreesde wandelblessure en Jannie toonde zich solidair met haar man na 75 kilometer. Very, Jetze en Lolke Buma finishten wel en ook dit jaar was het hondenweer. Een prestatie om niet te onderschatten.

Zelf eenmaal een rondje gelopen van 85 kilometer. Vijf uur 's ochtends vertrokken en negen uur 's avonds terug met allerlei fysieke problemen (knie, rug, wat me weer een paar kraaksessies kostte en gewoon beroerd). Waar doe je het voor?

Dat is de hamvraag. Wat bezielt een mens om 150 kilometer te lopen? Wie ben je wat verschuldigd? Juist, ja jezelf. Het is een gevecht met jezelf en niemand anders. En… misschien ook een beetje ongenoegen ten opzichte van alle luxe. Het afzetten tegen de materialistische wereld? Een voorbeeld stellen? Het niet eens zijn met het arm-rijk verschil of ga ik nu te ver? 

Ja, ik begrijp het. Vreemde jongens, die NIET-wandelaars! 

Kijk ook op http://www.delat.nl/ en http://www.bestgenog.nl/

Wie kan zeggen dat hij de Elfstedentocht heeft gefietsts, geschaatst, gestept, geskeelerd en gewandeld? Dat zullen niet veel mensen zijn. Sterker nog, denk dat dit misschien maar xe9xe9n persoon is: Jetze Buma uit Schettens. Deze sportman presteert het om ieder jaar als eerste binnen te komen bij de Elfstedenwandeltochten. Ook met de andere vier Elfsteden-disciplines doet hij met de voorsten mee. 

De altijd goedgemutste Buma is (uiteraard) een bijzonder mens. ,,In zijn jeugd kon hij nog niet zelfstandig een trap oplopen. Hij had zware astma", zo vertelde vader Lolke mij tijdens een van de wandeltochten. Voor zijn gezondheid moet Jetze bewegen. Hij is een exemplarisch voorbeeld wat sporten met een mens doet.

Een andere bijzonder Elfstedenmens is Eise de Haan uit Bolsward. Hij fietste, wandelde, stepte en schaatste de tocht der tochten meerdere malen. 

Bijzondere mensen met xe9xe9n overeenkomst: Friese nuchterheid en geen grootspraak.

Soms stel je de verkeerde vragen, op het verkeerde moment. Dat overkwam mij op een zaterdag net voor de Fietselfstedentocht bij A.P. van der Feer in Bolsward.

Ze waren een fietsende twee-eenheid. Hij op kop, zij er achter. Hij altijd met de kop in de wind, het liefst met 42 tandjes voor, 15 achter, zo'n 30 km/u. Hij stampte met de blik vooruit, links, rechts, links rechts, met de schouders heen en weer. Geen mooie pedaleur. Zij trapte een tandje zwaarder, maar het zag er soepeler uit.  Om de drie kilometer brulde hij naar achteren: ,,Gjit it goed Dinie?" ,,Ja hjer" en dan weer stilte, de beentjes deden het werk, de gedachten al bij de binnenkomst, en zo ging het jaar in jaar uit, Elfstedentocht na Elfstedentocht, medaille na medaille.

En zoals wij ervaren sporters weten, wordt het aantal een obsessie, niet de Elfstedentocht van een kleine 240 kilometer op zich. De teller staat bij beiden ruim boven de vijfendertig keer en dus moeten ze door naar veertig. En dan stoppen of toch weer doorgaan? Zo maken ze zichzelf gek, net als zovelen van ons. Op tientallen mag je stoppen, dat is een Elfstedenwet.

Dinie kreeg een ongeluk op vakantie. Ze werd op een skipiste geraakt door een snowboarder. Voordat de juiste diagnose werd gesteld was ze maanden verder en die Elfstedentocht kwam maar dichterbij en dichterbij. Ze kreeg hoop, en dan weer wanhoop. Het kon niet, maar ze moest mee doen. Ze probeerde het enkele malen, maar ze was haar feeling en vertrouwen kwijt. Het lukte niet, maar het moest goedkomen. Maar de tijd haalde haar telkens in. 

Pas een week voor de tocht moest ze zich overgeven. Het kon niet. Het was niet vertrouwd, vond ook Pier. Mijn vraag: ,,Doe je mee Dinie?" kwam hard aan. Haar gezicht vertrok, ze kreeg het moeilijk, zocht naar woorden maar kwam maar tot xe9xe9n: ,,Nee." Haar man lichtte haar woord toe. ,,It kin net. 't Is jammer, mar it is net fertrouwd. Nou juh, er binne swierdere dingen."

Is dat zo? Is de Elfstedentocht niet "de belangrijkste bijzaak in het leven?"

Pier finishte veel later dan normaal.

De Elfstedentocht: het beheerst je leven, je komt er nooit van los.

* de namen zijn omwille van de privacy aangepast.

Het was net buiten IJlst. Koude rillingen liepen me over de rug. Slechts stilte was passelijk. Het verhaal wat de vrouw naast me vertelde was bijna niet te geloven. Het was een monoloog en een onvoorstelbaar levensverhaal waarin ze emotioneel leegliep. Vlak voor de afslag naar Hommerts was ze even stil. Ze slikte en ik voelde dat er tranen kwamen. Gelukkig bleven we naar de grond kijken. Wat was wandelen en afstand bijzaak geworden. Of beter gezegd: wandelen is vertellen en luisteren. 

Erg vroeg had ze een kind gekregen en het geluk leek onuitputtelijk. Nog meer kinderen kwamen er en eigenlijk was ze zelf nog kind. Het ging mis. Zij was te jong en hij begreep haar zorg en zichzelf niet. Het werd een jarenlange lijdensweg met psychisch geweld, veel erger dan het lichamelijke. Het ging maar door, jaar in, jaar uit en ze schikte zich in haar lot al kwam ze psychisch steeds meer in nood. Na jaren niet klagen, maar dragen en zorg voor haar vier kinderen was ze op. Ze moest voor haar zelf en voor haar kinderen vertrekken.

Ze bereidde haar vertrek grondig voor. Ze schreef een brief, pakte het noodzakelijke in, en vertrok op een donkere avond in de herfst. Ze had een paar uur voorsprong. Ze wist wanneer hij thuis zou komen, de brief zou vinden. Ze wist wat hij zou vloeken; ze wist dat hij haar zou zoeken. Ze voelde zijn psychische terreur als ze er aan dacht. Er was geen weg terug meer, ze moest gaan, op weg naar een nieuwe toekomst, voor haar en de kinderen. Ze kreeg onderdak bij een vriendin, die een tijd voor haar zorgde. Ze zocht hulp, kreeg hulp en besloot het hoofdstuk definitief te sluiten met een verhuizing naar Friesland. Waarheen maakte niet uit. Weg moest ze.

Ze herstelde zich tijdens de eerste Elfstedendag 2010 en vroeg : "hoe gaat het met jou?" Het haalde ook mij uit een andere wereld. Uiteraard heeft ieder huis zijn kruis, maar het was ongepast om daar over te beginnen. Zij moest praten, leeglopen, verwerken. Ik moest slechts luisteren, begrip tonen, stil zijn, aanvullen en kon geen last van opkomende blaren hebben.

Een paar kilometer verder moest ze naar de mobiele toilet. ,,Loop maar door" zei ze en ik besloot dit te doen. 'k Zag haar later bij de finish in Sloten lachen, bier drinken, amicaal zijn met andere wandelaars. Het stond allemaal in schril contrast met de verhalen die ik had gehoord. Wisten haar wandelvrienden ook dit verhaal, of was ik de enige uitverkorene? De vraag houdt me ook nu nog bezig.

Had ze het verwerkt of bleef het een litteken en was lange afstanden wandelen een soort vlucht van de werkelijkheid had ik haar nog gevraagd. Ze was even stil geweest en na enkele seconden had ze bevestigend geantwoord. Ze moest zich continue bewijzen. Zien of ze sterk genoeg was om haar doel te verwezenlijken. Keer op keer. Haar hele leven bleef een vlucht ondanks het goede leven dat ze nu genoot.